Безбедност на мрежи

Мали, поновљиви поступци који чувају налоге, новац и мир у породици.

Застаните пре одговора

Порука која ствара панику, тражи хитну уплату или обећава награду за коју се нисте пријавили заслужује додатну проверу пре сваке реакције. Не отварајте прилог ако не очекујете документ и не позивајте број наведен у сумњивој поруци, него потражите званичан број институције самостално.

Ако порука тврди да долази из банке, поште или државне службе, најбезбедније је да прекинете разговор и позовете званични број који сте раније користили или који стоји на изводу и картици.

Званична институција неће тражити да лозинку или једнократни код пошаљете у поруци или прочитате преко телефона.
Старији човек проверава неочекивану поруку на телефону док на столу лежи бележница са бројем за проверу

Четири корака пре сваке осетљиве радње

Исти редослед провере користите без обзира на то да ли је реч о поруци, позиву или сумњивом сајту.

1

Застаните

Не реагујте у журби. Сачекајте неколико минута пре него што кликнете или одговорите.

2

Проверите извор

Погледајте адресу пошиљаоца, не само име које је приказано на екрану.

3

Потврдите независно

Позовите званичан број или отворите сајт уносом адресе, а не преко линка из поруке.

4

Обавестите некога

Ако нисте сигурни, питајте члана породице или позовите редакцију за савет пре него што одговорите.

Контролна листа за свакодневну заштиту

  • Проверите адресу пошиљаоца, не само приказано име.
  • Унесите адресу сајта ручно или преко сачуваног обележивача, а не преко линка из поруке.
  • Користите различите лозинке за важне налоге, посебно за банку и електронску пошту.
  • Обавестите породицу или банку одмах ако сте већ поделили осетљив податак.
  • Редовно проверавајте извод банковног рачуна ради непознатих трансакција.
Отворена свеска са симболима за креирање јаке лозинке поред искљученог лаптопа

Шта урадити ако сте већ погрешили

СитуацијаПрви коракКо може помоћи
Послата лозинка непознатој особиОдмах је промените на званичном сајту услугеСлужба корисничке подршке те услуге
Подељен банковни податакПозовите банку преко броја са картицеСлужба за пријаву превара при банци
Отворен сумњив прилогИскључите уређај са мреже и затражите стручну проверуСтручно лице или сервис за рачунаре
Извршена уплата на непознат рачунПријавите трансакцију банци што преБанка и, ако је потребно, полиција

Повезане теме за даље читање

Безбедна онлајн плаћања

Основни кораци провере пре уноса података о картици на непознатом сајту.

Прочитајте водич

Породица као подршка, не контрола

Како да разговор о лозинкама и налозима остане однос поверења.

Прочитајте водич

Речник појмова

Кратка објашњења термина као што су „пецање лозинки“ или „двофакторска провера“.

Отворите речник